Arşiv
Türkiye-Latin Amerika İlişkilerinde Son Dönemde Yaşanan Gelişmeler
Gerek coğrafi uzaklık, gerek dış politika önceliklerindeki farklılıklar nedeniyle ülkemiz ile Latin Amerika bölgesinde yer alan ülkelerle olan ikili ilişkiler Cumhuriyet tarihi boyunca düşük seviyede seyretmiş, Latin Amerika’ya Türkiye, Ortadoğu ve İslam dünyası açısından bakıldığında her şeyden önce vurgulanması gereken, kıta ile “sosyal” bağların bilindiği ve düşünüldüğünden çok daha fazla olmasına rağmen[1], son döneme kadar ilişkilerin, genelde karşılıklı sempati temelinde kültürel alanda atılan birtakım adımlardan ibaret olduğu görülmüştür.
2010 yılında bölgeyi ziyaret eden ilk Başbakan olan Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın önümüzdeki hafta bölgeye gerçekleştirmesi öngörülen geniş çaplı ziyareti öncesinde, “Latin Amerika Çalışmaları” alanında yüksek lisans yapan biri olarak, ülkemiz ile Latin Amerika bölgesinde yer alan ülkeler arasında son dönemde gerçekleşen gelişmeleri ele almanın faydalı olacağını düşünüyorum.
Öncelikle, Arjantinli Türkiye-Latin Amerika İlişkileri Uzmanı Ariel S. Gonzalez Levaggi’nin de ifade ettiği gibi,[2] Amerika Birleşik Devletleri hegemonyasının zayıflaması ve yeni bölgesel güçlerin ortaya çıkması gibi sistemik faktörlerin yanında, Türkiye’nin uluslararası kimliğinin değişimi, piyasa çeşitliliği çabaları ve uluslararası forumlarda ortak hareket etme gibi faktörler, Türkiye ve Latin Amerika ülkelerinin işbirliği anlamında derinleşebileceklerini fark etmelerini sağlamıştır.
Bu doğrultuda, Türkiye-Latin Amerika ilişkileri hakkında konunun uzmanları, Türk Dış Politikası açısından;
- Dönemin Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel’in 1995 yılında Arjantin, Brezilya ve Şili’ye ziyareti,
- 1998 yılında “Latin Amerika ve Karayipler Eylem Planı”nın uygulama konulması,
- ve son olarak da 2006 yılının Türkiye’de “Latin Amerika ve Karayipler Yılı” olarak ilan edilmesi,
çerçevesinde Latin Amerika’ya yönelik üç önemli kurucu adımdan söz etmektedirler.[3] Daha fazlasını oku…
ORTADOĞU ÖRNEĞİNDE SON DÖNEM TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA POLİTİK EKONOMİ (Lisans Bitirme Tezi)
ORTADOĞU ÖRNEĞİNDE SON DÖNEM TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA POLİTİK EKONOMİ (Çalışmanın PDF formatına ulaşabilmek için başlığı tıklayınız)
Literatürde yapılan çalışmalar ışığında okumalar yapıldığında dış politikada çok geniş bir yelpaze içerisinde farklı perspektiflerle ve algılamalarla Türk dış politikasının son yıllardaki dinamizminin sebep ve sonuçları ele alınmaktadır. Bu değerlendirmelerde ekonomi faktörünün göz ardı edildiği veya görece daha az çalışmanın konusu olduğu görülmektedir. Bu sebepten ötürü son yıllarda dikkat çekilmeye başlayan perspektiften değerlendirmelere ihtiyaç olduğu görülmektedir. Zira, çalışma boyunca üzerinde durulduğu gibi, bölgesel güç olabilmek için öncelikle ekonomik bir güç olunması gerektiğine inanılarak ihracata dayalı Türk ekonomisinin çevresinde barış ve istikrarı inşa etmeyi hedefleyen Türk dış politikasını ekonomi perspektifinden yoksun değerlendirmesi eksik kalacaktır. Bu bağlamda, 2011-2012 eğitim-öğretim dönemi boyunca Lisans Bitirme Tezi olarak hazırladığım çalışma aşağıdaki başlıklar çerçevesinde; Ortadoğu özelinde Türk dış politikasında son yıllarda yaşanan radikal dönüşümde ekonomik faktörleri esas alarak politik ekonominin ağırlığını sabit ve objektif verilerle anlama ve anlamlandırma çalışmalarına katkı sağlamayı amaçlamaktadır.
1) Türk Dış Politikasında Paradigma Değişikliği
-Soğuk Savaş Sonrası Türk Dış Politikasında Paradigma Arayışları
– AKP’nin Yeni Dış Politika Paradigması
– Türkiye’nin değişen Ortadoğu Politikası
-Ekonomi Merkezli Dış politikaya Geçiş (Trading State’in ortaya çıkışı)
2) Türk Dış Politikasında Yeni İktisadi Aktörler ve Araçlar
-Türk ekonomisinde yaşanan dönüşüm ve Yeni İktisadi Aktörlerin
ortaya çıkış süreci
-Dış politikada yeni aktörler
-Türk dış politikasında politik ekonominin uygulanmasında yeni iktisadi araçlar ve uygulamalar
- Serbest Ticaret Antlaşmaları
- Yatırım İlişkileri
- Türk Hava Yolları (THY)
- Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı (TİKA)
- Küresel ve Bölgesel örgütlerde temsiliyet
3) Ortadoğu Örneğinde Son Dönem Türk Dış Politikasında Politik Ekonomi
-Türkiye’nin Bölge ülkeleriyle ekonomik ilişkileri
-Bölge ülkeleriyle ikili ilişkiler
SONUÇ
Son olarak; 2011-2012 eğitim-öğretim döneminde KPSS ve mezuniyet süreciyle birlikte götürdüğüm söz konusu çalışmam esnasında bana her türlü desteği ve kolaylığı gösteren Tez Danışmanım Sn.Mustafa Küçük’e teşekkürü bir borç bilirim.
Rıdvan TÜRKOĞLU